"މަސްތުވާތަކެތިން ދުރުހެލިވެ، ދިރިއުޅުމަށް މަސައްކަތްކުރަންޖެހޭ"

ރަލާއި މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރުމުން ލިބޭ ގެއްލުން މާ ބޮޑުކަން ފާހަގަކުރައްވާ އެކަންކަމުން ދުރުހެލިވެ، ދިރިއުޅުން އާރާސްތުކުރުމަށް އިސްލާމީ ކަންތައްތަކާ ބެހޭ ވުޒާރާގެ ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރ ޑރ. މޫސާ އަންވަރު ޙަސަން ގޮވާލައްވައިފިއެވެ.

އޭނާ މިފަދައިން ގޮވާލެއްވީ ރަމަޟާންމަހުގެ ރޭތައް އިޙްޔާކުރުމަށް ބޭއްވާ ފޯރަމްތަކުގެ ތެރެއިން ރޭ ބޭއްވި ފޯރަމްގައި ވާހަކަދައްކަވަމުންނެވެ. މިފަހަރުގެ އިޙްޔާ ފޯރަމްގައި މަޢުލޫމާތު ހިއްސާކޮށްފައިވަނީ "ދެވިހިފުން - މަސްތުވާތަކެތި، ބަނގުރާ އަދި ބޭއަދަބީ މަންޒަރުތައް" މި މަޢުޟޫއާ ގުޅޭގޮތުންނެވެ.

އިޙްޔާ ފޯރަމް ފައްޓަވަމުން ޑރ. މޫސާ އަންވަރު ޙަސަން ވަނީ އިންސާނެއްގެ ހަށިގަނޑުގައި 3 ބައެއްވާކަން ފާހަގަކުރައްވާ އެކަމުގެ ތަފްޞީލްތައް ހިއްސާކުރައްވާފައެވެ. އެގޮތުން ރޫހާނީބައިގެ މުހިއްމުކަމާއި ސިކުނޑިއާއި ޖިސްމުގެ މުހިއްމުކަން ހިއްސާކުރެއްވިއެވެ. މީގެ އިތުރުން މާތް ﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ޙަލާލު ކުރައްވާފައިވާ ކަންކަމާއި ޙަރާމް ކުރައްވާފައިވާ ކަންކަން ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ އާޔަތްތަކުގެ ޢަލީގައި ތަފްސީލްކޮށްދެއްވިއެވެ.

އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި އިސްލާމްދީން އައުމުގެ ކުރިންވެސް އެކި މުޖުތަމަޢުތަކުގައި ރަލާއި މަސްތުވާތަކެތި ޙަރާމްކުރައްވާފައި އޮތްކަމަށެވެ. އަދި އެކި މަރުހަކާތަކުން ރާ ހަރާމްކުރެއްވިކަން ޤުރުއާނުގެ އާޔާތްތަކުގައި ބަޔާންކުރައްވާފައިވާކަން ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.

ޑރ. މޫސާ އަންވަރު ވިދާޅުވީ، ވަގުތީ ހިތްހަމަޖެހުމަކަށް ރަލާއި މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރުމުން ލިބޭ ގެއްލުން މާބޮޑުކަމަށެވެ. އާޚިރަތުގައި ލިބޭ އަޒާބުގެ އިތުރުން ދުނިޔެ މަތީގައިވެސް ތިމާގެ ސިއްޙަތަށާއި އާއިލީ ގުޅުންތަކުގެ އިތުރުން ދިރިއުޅުން އާރާސްތުކުރުމަށް ކުރާ ކަންކަމަށްވެސް އޭގެ ގެއްލުން ލިބޭކަން ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.

"ރަލާއި، ޖުވާ ކުޅުމާއި، ނަސީބު ބަލަން ގެންގުޅޭ ކަންތައްތަކަކީ ޝައިޠާނާގެ ޢަމަލުތަކެއް. އެކަމުގެ ސަބަބުން ޒިކުރުކުރުން ގެއްލިގެން އެބަދޭ. ބުއްދީގެ ވަޒީފާ ގެއްލިގެން އެބަދޭ." އިސްލާމީ ކަންތައްތަކާ ބެހޭ ވުޒާރާގެ ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރ ޑރ. މޫސާ އަންވަރު ޙަސަން ވިދާޅުވިއެވެ.

ރަލަކީ އެ ބޭނުން ކުރާ މީހުންނަށް ދުނިޔެއާއި އާޚިރަތުގައިވެސް ލައުނަތް ހުރި އެއްޗެކެވެ. ރަލުގެ މަސައްކަތުގައި 10 ބައި މީހުން އުޅޭކަން ބަޔާންކުރައްވާ ކީރިތި ރަސޫލާ މުޙައްމަދު ޞައްލައްﷲ އަލައިހި ވަސައްލަމަ އެ ހުރިހާ އެންމަނަށް ލައުނަތް ހުރިކަން ވަކި ވަކިން ބަޔާންކުރެއްވިކަން ޑރ. މޫސާ އަންވަރު ވިދާޅުވިއެވެ.

"ރާ ބޯ މީހާ މަސްތުވާތަކެތީގައި ޖެހިފައިވާ މީހާއަށް ގިޔާމަތް ދުވަހުން ޤީނަތުލް ޚިބާލު ބޯން ދެއްވާނެ. ރަސޫލާ ހަދީޘް ކުރައްވަނީ އެއީ ނަރަކައިގެ އަހުލުވެރިންގެ ހަށިގަނޑުން އޮހޮރިގެންދާ ދާކަމަށް. އެފަދަ ނުބައި އެއްޗެއް މި ދުނިޔެ މަތީގައި ވަގުތީ އުފަލެއް ހޯދުމަށް ބޭނުންކުރާ އެއްޗެެއްގެ ސަބަބުން އާޚިރަތުގައި ﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ބޯން ދެއްވަނީ." އިސްލާމީ ކަންތައްތަކާ ބެހޭ ވުޒާރާގެ ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރ ޑރ. މޫސާ އަންވަރު ޙަސަން ވިދާޅުވިއެވެ.

މީގެ 1447 އަހަރު ކުރިން ކީރިތި ރަސޫލާ މުޙައްމަދު ޞައްލައްﷲ އަލައިހި ވަސައްލަމަ ޙަދީޘް ކުރައްވާފައިވާ ފަދައިން މިޒަމާނުގައި އެކި ނަންނަމުގައި ރަލާ މަސްތުވާތަކެތި އާންމުވެފައިވާކަން ފާހަގަކުރައްވާ އޭނާ ވިދާޅުވީ މި އުންމަތުގެ ދަންނަ ބޭކަލުން އެއްބަސްވެފައިވަނީ އެއީ ދިޔާ އެއްޗަކަށްވިޔަސް، ހިކި އެއްޗަކަށް ވިޔަސް ވަސްބަލާ އެއްޗަކަށް ވިޔަސް އިންސާނާގެ ސިކުނޑި ހަމައިން ގެއްލިދާކަމަކަށްވާނަމަ ޙަރާމް އެއްޗަކަށް ވާނެކަމަށެވެ. ރަލާއި މަސްތުވާތަކެތީގެ ވަބާގައި ޖެހިފައިވާ މީހުން އެމީހުންގެ އަމިއްލަ ދިރިއުޅުމުން ޚާއްސަކޮށް އަމިއްލަ ގެއިން ވައްކަން ކުރާނެކަން ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.

ރާއްޖޭގައި މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަ ހައްލު ހޯދުމަށް ކުރެވިދާނެ ކަންކަމުގެ މައްޗަށް އައިޔޫއެމްގެ ދަރިވަރަކު ހަދާފައިވާ ދިރާސާއަށް އަލިއަޅުވާލައްވަމުން ޑރ. މޫސާ އަންވަރު ވިދާޅުވީ ކީރިތި ޤުރުއާނާއި ރަސޫލާގެ ސުންތުގެ އަލީގައި މަސްތުވާތަކެތީގެ އައު ޤާނޫނެއް އެކުލަވާލަން ޖެހޭކަމަށެވެ.

އިސްލާމީ ދުނިޔޭގެ ޤައުމުތަކަށް ބަލާއިރު ޤަނޫނުގައި މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރާ މީހުންނަށް މަރުގެ އަދަބު އޮންނަކަމަށާއި އެ ޤައުމުތަކުގެ ޤާނޫގައި ހިމެނޭ ކަންކަމަށް ބެލުމަށްފަހު ރާއްޖޭގެ ޤާނޫނު އިސްލާހް ކުރަންޖެހޭކަން ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އަދި ހޭލުންތެރިކަން އިތުރުކުމާއި ރާއްޖެއަށް މަސްތުވާ ތަކެތި އެތެރެކުރާ ދޮރާށިތައް ހަރުދަނާކޮށް ބެލެހެއްޓުމުގެ އިތުރުން، ޤައުމީ މަންހަޖުގައިވެސް އެކަމަށް ގުޅޭ ކަންކަން ހިމަނާ ދަރިވަރުންނަށް ކިޔައިދިނުން މުހިއްމުކަން ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.

މަސްތުވާތަކެތީގެ ވަބާގައި ޖެހިފައިވާ މީހުންގެ ފަރުވާގެ ނިޒާމް މިހާރަށްވުރެ ހަރުދަނާ ކުރުމުގެ މުހިއްމުކަންވެސް އިސްލާމީ ކަންތައްތަކާ ބެހޭ ވުޒާރާގެ ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރ ޑރ. މޫސާ އަންވަރު ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.